کاهش شتاب اشتغال در آمریکا، افت نسبی دلار و بازده اوراق خزانه‌داری، تداوم خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی و تحولات پیرامون تنگه هرمز، بار دیگر تقاضا برای طلا را افزایش داده است. فلز زرد اکنون به بالاترین سطح هفت هفته اخیر رسیده، اما تداوم این روند صعودی همچنان به متغیرهای پولی و اقتصادی آمریکا وابسته است.

رشد طلا در سایه چند محرک هم‌زمان

بازار جهانی طلا در آغاز اوت ۲۰۲۶ شاهد افزایش قابل‌توجه تقاضا بود. رشد چهار جلسه متوالی قیمت طلا نشان می‌دهد حرکت اخیر صرفاً ناشی از یک عامل مشخص نبوده و مجموعه‌ای از متغیرهای اقتصادی، پولی و ژئوپولیتیک در شکل‌گیری آن نقش داشته‌اند.

ضعف داده‌های اشتغال آمریکا، کاهش انتظارات نسبت به سیاست‌های انقباضی فدرال‌رزرو، افت ارزش دلار و کاهش بازده اوراق خزانه‌داری در کنار تحولات تنگه هرمز، فضای مناسبی برای تقویت قیمت طلا ایجاد کرده است.

با وجود این، هنوز نمی‌توان رشد اخیر را آغاز یک روند صعودی بدون اصلاح دانست؛ زیرا قیمت طلا همچنان فاصله قابل‌توجهی با رکورد تاریخی خود دارد و واکنش آن به داده‌های اقتصادی آینده آمریکا اهمیت زیادی خواهد داشت.

قیمت طلا در بالاترین سطح هفت هفته اخیر

بر اساس داده‌های مطرح‌شده در گزارش، طلای نقدی در معاملات پنج‌شنبه ۶ اوت به ۴٬۲۸۵٫۶۹ دلار به ازای هر اونس رسید؛ سطحی که از ۱۸ ژوئن تاکنون مشاهده نشده بود.

هم‌زمان، قراردادهای آتی طلای آمریکا نیز با رشد ۰٫۹ درصدی در محدوده ۴٬۳۴۵٫۵۰ دلار معامله شد.

البته باید میان قیمت لحظه‌ای، قیمت تسویه، قیمت قراردادهای آتی و بالاترین قیمت روزانه تفاوت قائل شد؛ زیرا اختلاف میان منابع داده می‌تواند ناشی از زمان ثبت معاملات، منطقه زمانی و نوع داده مورد استفاده باشد.

مهم‌ترین اعداد بازار طلا

اشتغال ضعیف آمریکا؛ محرک مهم طلا

یکی از مهم‌ترین عوامل پشت رشد اخیر طلا، انتشار داده‌های ضعیف‌تر از انتظار درباره اشتغال بخش خصوصی آمریکا بود.

طبق داده‌های ADP، شرکت‌های خصوصی آمریکا در ماه ژوئیه تنها ۴۴ هزار شغل ایجاد کردند؛ در حالی که رقم ماه ژوئن پس از بازبینی به ۹۵ هزار شغل رسیده بود. رشد سالانه دستمزدها نیز ۴٫۴ درصد اعلام شد.

اهمیت این داده برای بازار طلا بیش از آنکه به عدد اشتغال مربوط باشد، به پیام آن درباره مسیر سیاست پولی فدرال‌رزرو بازمی‌گردد.

ضعف بازار کار می‌تواند این تصور را تقویت کند که اقتصاد آمریکا در حال کاهش سرعت است. در چنین شرایطی، احتمال تداوم سیاست‌های پولی سختگیرانه کاهش یافته و زمینه برای کاهش نرخ بهره در آینده تقویت می‌شود؛ موضوعی که معمولاً به نفع طلاست.

با این حال، داده ADP را نباید معادل گزارش رسمی اشتغال آمریکا دانست. برای ارزیابی پایدارتر وضعیت اقتصاد، بازار همچنان به گزارش اشتغال غیرکشاورزی، نرخ بیکاری و روند دستمزدها توجه خواهد کرد.

کاهش انتظارات نرخ بهره به نفع فلز زرد

طلا برخلاف اوراق بدهی، سود دوره‌ای ایجاد نمی‌کند. به همین دلیل، تغییر در بازده دارایی‌های بدون ریسک یکی از متغیرهای کلیدی در تعیین جذابیت آن است.

هرچه بازده اوراق خزانه‌داری افزایش یابد، هزینه فرصت نگهداری طلا بیشتر می‌شود. در مقابل، کاهش بازده اسمی و واقعی اوراق می‌تواند سرمایه‌گذاران را به سمت دارایی‌هایی مانند طلا سوق دهد.

در همین راستا، احتمال افزایش نرخ بهره آمریکا در ماه سپتامبر طبق داده‌های مطرح‌شده از ۶۷ درصد به ۵۵ درصد کاهش یافته است.

البته این روند همچنان با یک ریسک مهم مواجه است: اگر تورم آمریکا بالا باقی بماند، فدرال‌رزرو ممکن است برای مدت بیشتری نرخ‌های بهره را در سطوح بالا حفظ کند.

دلار ضعیف‌تر، عامل حمایتی دیگر برای طلا

طلا در بازار جهانی عمدتاً با دلار قیمت‌گذاری می‌شود. بنابراین کاهش ارزش دلار معمولاً قدرت خرید سرمایه‌گذاران غیرآمریکایی را افزایش داده و می‌تواند تقاضای جهانی برای فلز زرد را تقویت کند. شاخص دلار آمریکا در محدوده ۹۹٫۷۸ قرار گرفت و در معاملات روزانه در بازه ۹۹٫۶۴ تا ۹۹٫۷۸ نوسان داشت.

هم‌زمانی کاهش دلار و افت بازده اوراق خزانه‌داری، ترکیب مطلوبی برای طلا ایجاد می‌کند؛ زیرا از یک سو خرید طلا برای دارندگان سایر ارزها جذاب‌تر می‌شود و از سوی دیگر، هزینه فرصت نگهداری این دارایی کاهش پیدا می‌کند.

با این حال، تداوم این حمایت به مسیر اقتصاد آمریکا وابسته است. انتشار داده‌های اقتصادی قوی‌تر از انتظار می‌تواند بار دیگر از دلار حمایت کرده و بخشی از فشار صعودی فعلی بر طلا را کاهش دهد.

تنگه هرمز؛ یک متغیر دوگانه برای بازار طلا

تحولات مربوط به تنگه هرمز نیز یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر بازارهای جهانی بوده است. در نگاه نخست، کاهش تنش‌های ژئوپولیتیک باید تقاضا برای دارایی‌های امنی مانند طلا را کاهش دهد؛ اما رابطه میان تحولات هرمز و قیمت طلا پیچیده‌تر از این است.

تنگه هرمز یکی از مسیرهای مهم انتقال انرژی در جهان محسوب می‌شود و هرگونه اختلال در آن می‌تواند قیمت نفت، هزینه حمل‌ونقل و ریسک‌های تورمی را افزایش دهد.

در مقابل، کاهش تنش و بهبود شرایط عبور کشتی‌ها می‌تواند فشار بر قیمت انرژی را کاهش دهد. در این حالت، تورم بالقوه کاهش یافته و احتمال تداوم نرخ‌های بهره بالا نیز کمتر می‌شود؛ عاملی که می‌تواند از مسیر کاهش بازده واقعی اوراق به نفع طلا تمام شود.

بنابراین، اثر تحولات هرمز بر طلا را می‌توان در دو مسیر بررسی کرد:

1. کاهش ریسک ژئوپولیتیک: کاهش تقاضای پناهگاه امن و فشار بالقوه بر طلا.
2. کاهش ریسک تورمی: کاهش قیمت انرژی و فشار تورمی که می‌تواند انتظارات نرخ بهره را کاهش دهد و به نفع طلا باشد.

در شرایط فعلی به نظر می‌رسد بازار بیش از گذشته به مسیر دوم توجه نشان داده است.

خرید بانک‌های مرکزی؛ پشتوانه بنیادی طلا

فراتر از نوسانات کوتاه‌مدت، خرید بانک‌های مرکزی همچنان یکی از مهم‌ترین عوامل بنیادی بازار طلا محسوب می‌شود. بر اساس داده‌های مطرح‌شده در گزارش، بانک‌های مرکزی و سایر نهادهای رسمی در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۶ مجموعاً ۲۸۸٫۹ تن طلا خریداری کرده‌اند؛ رقمی که نسبت به ۱۷۷٫۹ تن در سه‌ماهه دوم سال ۲۰۲۵، رشد ۶۲ درصدی داشته است.

همچنین خرید سه‌ماهه دوم حدود پنج برابر برآورد بازبینی‌شده سه‌ماهه نخست یعنی ۵۷ تن بوده است. با وجود این رشد، خرید خالص بانک‌های مرکزی در نیمه نخست سال به ۳۴۵ تن رسید که پایین‌ترین میزان برای نیمه نخست سال از ۲۰۲۲ محسوب می‌شود.

آمار خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی

در میان خریداران بزرگ، بانک ملی لهستان با افزایش ۵۱ تنی ذخایر خود در سه‌ماهه دوم در صدر قرار داشت. چین نیز با خرید ۳۳ تن، بزرگ‌ترین خرید فصلی خود از سه‌ماهه چهارم ۲۰۲۳ را ثبت کرد.

ازبکستان، قزاقستان، اردن و جمهوری چک نیز در جمع خریداران قرار داشتند، در حالی که روسیه کاهش ۲۲ تنی ذخایر خود را تجربه کرد.

چرا بانک‌های مرکزی همچنان طلا می‌خرند؟

افزایش خرید بانک‌های مرکزی را نمی‌توان صرفاً واکنشی به بحران‌های کوتاه‌مدت دانست. تنوع‌بخشی به ذخایر ارزی، کاهش وابستگی به دارایی‌های دلاری و نقش طلا به‌عنوان ذخیره ارزش، از مهم‌ترین انگیزه‌های این روند محسوب می‌شوند.

طلا برخلاف اوراق بدهی، تعهد پرداخت از سوی یک ناشر یا دولت ندارد. همین ویژگی باعث می‌شود در دوره‌هایی که ریسک‌های مالی، ژئوپولیتیک و اعتباری افزایش می‌یابد، جایگاه آن در ذخایر رسمی کشورها اهمیت بیشتری پیدا کند.

البته قیمت‌های بالا نیز می‌تواند موجب احتیاط بانک‌های مرکزی در زمان‌بندی خریدها شود. بنابراین، انتظار تداوم تقاضای رسمی لزوماً به معنای رشد خطی و بدون وقفه خرید طلا نیست.

رابطه نفت و طلا؛ چرا همیشه هم‌جهت نیستند؟

طلا و نفت در دوره‌های بحران ژئوپولیتیک ممکن است هم‌زمان رشد کنند، اما محرک‌های اصلی آنها یکسان نیست.

نفت مستقیماً از اختلال عرضه و ریسک انتقال انرژی تأثیر می‌گیرد، در حالی که طلا بیشتر به نااطمینانی، نرخ بهره واقعی، ارزش دلار و تقاضای دارایی امن واکنش نشان می‌دهد.

افزایش شدید قیمت نفت می‌تواند در کوتاه‌مدت تقاضا برای طلا را افزایش دهد، اما اگر موجب تشدید تورم شود، احتمال افزایش یا تداوم نرخ‌های بهره بالا را نیز بیشتر می‌کند؛ عاملی که می‌تواند در ادامه به ضرر طلا تمام شود.

در مقابل، کاهش پایدار قیمت نفت می‌تواند فشار تورمی را کاهش داده و از مسیر کاهش نرخ‌های بهره واقعی، جذابیت طلا را افزایش دهد.

آیا رشد اخیر طلا ادامه‌دار خواهد بود؟

برای اینکه حرکت اخیر طلا به یک روند صعودی پایدار تبدیل شود، چند متغیر کلیدی باید در مسیر فعلی باقی بمانند:

• ادامه ضعف یا کاهش شتاب فعالیت اقتصادی و اشتغال آمریکا
• کاهش بازده واقعی اوراق خزانه‌داری
• تداوم فشار بر دلار یا حداقل عدم تقویت قابل‌توجه آن
• استمرار تقاضای سرمایه‌گذاری برای طلا
• ادامه خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی
• مشخص شدن وضعیت تنگه هرمز و اثر آن بر بازار انرژی و تورم

بنابراین، رشد اخیر را می‌توان نشانه بازگشت قدرت خرید به بازار طلا دانست، اما هنوز برای نتیجه‌گیری درباره آغاز یک موج صعودی پایدار زود است.

تحلیل آسال

رشد اخیر طلا برای بازار سرمایه از دو مسیر اهمیت دارد. نخست، کاهش انتظارات نسبت به سیاست پولی سختگیرانه آمریکا می‌تواند بخشی از سرمایه را از دارایی‌های بهره‌محور به سمت طلا و سایر دارایی‌های ریسکی هدایت کند. دوم، کاهش بازده اوراق و تضعیف دلار می‌تواند فضای مساعدتری برای دارایی‌های کالایی ایجاد کند.

با این حال، سرمایه‌گذاران باید توجه داشته باشند که ادامه رشد طلا به تداوم ضعف داده‌های اقتصادی آمریکا، مسیر نرخ بهره واقعی و رفتار بانک‌های مرکزی وابسته است.

از منظر مدیریت پرتفوی، افزایش قیمت طلا لزوماً به معنای ضرورت افزایش وزن این دارایی نیست؛ بلکه باید اثر آن بر تنوع‌بخشی، ریسک کل سبد و همبستگی آن با سایر دارایی‌ها بررسی شود. در بازار سهام ایران نیز تحولات جهانی طلا می‌تواند به‌صورت مستقیم یا غیرمستقیم بر صنایع مرتبط با طلا، ارز و کالاهای پایه اثرگذار باشد.

جمع‌بندی

رشد طلا در اوت 2026 حاصل هم‌زمانی چند محرک مهم بوده است؛ ضعف اشتغال آمریکا، کاهش احتمال سیاست پولی سختگیرانه‌تر، افت نسبی دلار و بازده اوراق، تحولات تنگه هرمز و تداوم تقاضای بانک‌های مرکزی مهم‌ترین عوامل حمایت‌کننده از قیمت فلز زرد هستند.

با این حال، مسیر آینده طلا همچنان به داده‌های اقتصادی آمریکا، سیاست فدرال رزرو و روند بازده اوراق خزانه‌داری وابسته است. علاوه بر این، نحوه پیشرفت تحولات تنگه هرمز می‌تواند از دو مسیر متفاوت، یعنی ریسک ژئوپولیتیک و تورم، بر بازار اثر بگذارد. از نگاه سرمایه‌گذاری، بنابراین بهتر است رشد اخیر طلا به‌عنوان یک سیگنال مهم در ارزیابی شرایط بازار در نظر گرفته شود، نه به‌عنوان تضمینی برای ادامه صعود قیمت.